Zeznanie skryby ekspedycji Ordo Xenos, Arkadius Vhalor, spisane przed egzekucją. 

Datowane na: M41.998.015

W mroku galaktyki, w której prawda o starożytnym imperium jest już tylko kosmicznym pyłem, a pamięć wykuta w ogniu gwiazd dawno wyblakła, w zakamarkach Pajęczego Traktu wciąż trwa tajemniczy sakrament. Jego celebranci są przeodziani w maski imitujące śmiech i rozpacz, dysonans pomiędzy dniem a nocą. Ich scena nie stoi ani w pałacu, ani w amfiteatrze. Biegnie wzdłuż Pajęczego Traktu, poprzez zimne skorupy martwych światów. Odwiedzają sale tronowe gargantuicznych Światostatków, jak i mroczne korytarze, które nigdy nie powinny zaznać światła. Nazywani są Arlekinami, wojownikami i śmiechem swego boga, który rozcina tkaninę rzeczywistości.

W świecie starożytnej, wymierającej rasy Aeldari teatr nie jest jedynie rozrywką. Jest bronią, egzorcyzmem, rytem, który pozwala dotknąć tego, co nie powinno zostać nazwane, i poczuć to w każdej cząstce. Arlekini nie istnieją po to, by pocieszać, lecz by pamiętać i przypominać. Ich dzieło jest mechanizmem obronnym upadłej cywilizacji, tej, która nie może pozwolić sobie na zapomnienie. Upadek ma w każdej duszy Aeldari pulsować jak niezagojona rana, raz za razem otwierana, by nie została stłumiona. Jak pleśń rozrastająca się w ich wnętrzu, jak skaza Osnowy, którą poskromić może jedynie wieczna pamięć.

Taki właśnie cel ma Saedath, święte przedstawienie Arlekinów. Nie jest to do końca epos ani zwyczajny rytuał. To żywa pamięć o chwale, pysze, zdradzie, śmierci bogów i narodzinach głodu, którego nie da się nasycić. Najważniejszą częścią jest Taniec o Upadku, opowieść o chwili, w której Aeldari sięgnęli tak daleko w ekstazę i pragnienie, że rzeczywistość pękła. Z powstałej, pulsującej rany wynurzyła się Ona, Ta Która Pragnie. Drapieżnik, bóg głodu i ostateczna zguba dla ciała oraz duszy każdego Aeldari.

W teatrze w ludzkim rozumieniu aktor odgrywa rolę. Dla istot takich jak Aeldari, wrażliwych na Wielki Ocean, jest to coś więcej, to żywe ucieleśnienie emocji. Arlekini nie grają postaci w ludzkim sensie, oni stają się nimi na czas aktu lub sceny. Każda maska jest jak ostrze wykute z traumy i każda ma swoją cenę. Są role królów, błaznów, proroków i bóstwa, którego imienia nie można wypowiedzieć. A jednak rola nie dotyka nikogo poza samym aktorem. W kulminacji Tańca pojawia się postać, o której inni mówią szeptem, nawet jeśli udają, że się nie boją.

Solitaire nie jest po prostu najlepszym tancerzem ani nawet najodważniejszym wojownikiem. Jest anomalią, odpowiedzią na kosmiczny horror. To istota, która z własnej woli weszła na Ścieżkę Potępienia, a jego dusza, według legend i logiki Osnowy, jest już naznaczona jako własność Slaanesha. Solitaire jest jedynym, który może wcielić się w rolę Tej Która Pragnie podczas rytualnego przedstawienia. Każdy inny Arlekin, który próbowałby tego samego, ryzykowałby natychmiastowe szaleństwo albo śmierć. Jego gra stoi na krawędzi. Im głębiej wchodzi w rolę, tym mocniej zaprasza drapieżnika do własnego umysłu.

Paradoks polega na tym, że Solitaire, za cenę duszy, kupuje prawo do bycia Aeldari, którego  Osnowa nie chwyta do końca. Zwykły Aeldari jest dla Osnowy jasny i głośny, pełen barwy, a przez to łatwy do wyczucia dla drapieżnika. On natomiast bywa jak pęknięcie w normalnym rezonansie. Nie jest pusty jak ludzki parias, lecz jego obecność w Osnowie ma w sobie coś niepoprawnego. Zyskuje też zdolność stania na krawędzi skrajnych archetypów, nie dlatego, że jest silniejszy, lecz dlatego, że żyje już z wyrokiem. Paniczna ucieczka, którą Slaanesh tak kocha, zostaje mu w pewnym sensie odebrana przez świadome samopoświęcenie.

Cegorach, Śmiejący się Bóg, jest sercem tej tragedii i jej chłodnym reżyserem. Legenda mówi, że gdy Solitaire ginie, Cegorach staje do gry ze Slaaneshem o jego duszę. Nie do bitwy, do gry, bo tylko podstęp i ironia mogą coś ugrać przeciw głodowi. To jednocześnie piękne i potworne. Sugeruje, że Solitaire są dla Cegoracha warci ryzyka, a zarazem że nawet ratunek jest częścią planu. Śmiejący się Bóg nie jest miłosierdziem. Jest strategiem. Jeśli kocha, to jak reżyser, a więc i finał ma uderzyć w serce widza.

Dlatego najstraszniejsze pytanie nie brzmi: kim jest Solitaire? 

Najstraszniejsze brzmi: kim jest bóg, który pozwala, by tacy istnieli, i nazywa to koniecznością?

[TRANSMISJA: NOOSFERA M20-033.ALFA]
[WĘZEŁ: ARCHIVUM TERRAE, SEKTOR ZASTRZEŻONY]
[PROTOKÓŁ DOSTĘPU: SIGMA-REDACTED]
[UWAGA: CLASAE EXTREMIS TRAITORIS]
[ADMONITIO: CAVE MEMETICUM. VERITAS CORRUMPITUR]

Inicjalizacja rekonstrukcji danych... 00110110 01001001 
Sprawdzanie spójności zapisu...
Weryfikacja sygnatur... SIGILLUM AUTHENTICUM
Kalibracja noosferyczna... OMNISSIAH BENEDICAT
Przywracanie warstw narracyjnych...

[STATUS: DO ODCZYTU]
[NOTA: LECTIO PERMITTITUR. FIDES NON PRAESTATUR]
[IN NOMINE OMNISSIAH]
[GLORIA MACHINAE, SILENTIUM DEORUM]

Tysiąclecia przed narodzinami Legionów Adeptus Astartes, zanim imię Horusa stało się synonimem zdrady, na starożytnej Terrze trwała epoka, którą późniejsze tysiąclecia przykryły kurzem legend i celową amnezją. W tamtych czasach człowiek, który w dalekiej przyszłości miał przybrać miano Imperatora Ludzkości, stawiał pierwsze kroki na ścieżce chwały rodzaju ludzkiego. Był cieniem poruszającym pionki, władcą bez korony, strategiem bez sztandaru. Właśnie wtedy, w jednej z prastarych i legendarnych opowieści, pojawiła się postać pewnego człowieka. Choć, patrząc z perspektywy czasu, nie był to „jakiś człowiek”. Urodził się z niezwykłym darem, aż nadszedł moment, w którym jako pierwszy człowiek w historii otrzymał tytuł Mistrza Wojny.

W mitycznych wręcz tekstach jego narodziny datowane są na czas rozkwitu półlegendarnego miasta-państwa Niniwy. Podobno wraz z herosami brał udział w pogoni za tajemniczym artefaktem znanym jako Złote Runo. Walczył z syrenami, morskimi potworami i skrzydlatymi demonami o twarzach kobiet i szponach drapieżnych ptaków. Innym razem, wraz z armiami wojowników zakutych w brąz, spalił miasto o murach wysokich jak góry. Walczył przeciw tyranowi ze starożytnej Frankonii, który swymi ambicjami podpalił cały kontynent. Strzelał do rycerzy w czarnych hełmach i uniformach, maszerujących pod znakiem czarnego słońca. Mówi się nawet, że wrócił do swego kraju przyodziany w białą gwiazdę i orła na ramieniu. Lecz nie poznał już ojczystej ziemi, którą opuścił wieki wcześniej.

Jednak legenda narodziła się znacznie wcześniej, w rejonie określanym w opowieściach jako Fenicja. To archaiczna nazwa, bardziej symboliczna niż kartograficzna, jakby sama historia chciała zapomnieć, że takie miejsce w ogóle istniało. Człowiek ten nosił imię Ollanius, a jego losy miały w niewytłumaczalny dla śmiertelników sposób spleść się z czymś znacznie większym i donioślejszym, niż sam mógł przypuszczać. W zakazanych księgach, tych, których przeznaczeniem jest zaginąć wraz z popiołami ostatnich świątyń, zachowały się wzmianki o pewnym kulcie. Szaleńcy, wyznawcy Ośmiorakiej Ścieżki, postanowili wznieść wieżę, która swymi plugawymi iglicami dotknie samego sklepienia. Taki akt splugawienia nie mógł ujść uwadze istoty, która dopiero miała stać się bogiem w oczach ludzkości.

To właśnie na tej ziemi Ollanius natknął się na boga pod postacią człowieka. Bluźniercza wieża, mająca połączyć śmiertelne sługi z bogami zepsucia, stała się cierniem w oku ich obydwu. Nadmiar złego, pokryta była starożytnym językiem zwanym Enuncią (przyp. Enuncia/Enumeracja). Nie był to zwykły język. To była „mowa, która działa”. Słowa, które nie opisują świata, lecz potrafią go zmienić. Zniekształcić i spaczyć na obraz i podobieństwo plugawych bóstw. Im dłużej wieża by trwała, tym szerzej rozlewałoby się zepsucie. Imperator, widząc, z czym musi się mierzyć, stworzył armię, a na jej czele postawił człowieka podobnego w naturze do siebie. W ten sposób Ollanius przyjął tytuł, którego znaczenie w odległej przyszłości miało budzić grozę i lęk. Imperator nadał mu miano Mistrza Wojny.

W tym momencie zaczyna się prawdziwy dramat tej opowieści. To nie tylko historia o bitwie i wielkich czynach. Ollanius, człowiek-żołnierz, człowiek, który widział konsekwencje, chce zniszczyć wieżę. Dla niego to nie jest wiedza, tylko skażenie, którego nie powinno się trzymać w magazynie nawet na wszelki wypadek. Imperator ma inne podejście. W jego logice nic nie jest zbyt niebezpieczne, jeśli może stać się narzędziem w większej grze. Jeśli świat jest szachownicą, nawet trucizna może być figurą, byle pozostawała pod kontrolą.

W tym punkcie legenda staje się niewygodna, bo Ollanius nie odchodzi w ciszy. Dochodzi do symbolicznego gestu, który brzmi jak bluźnierstwo. Oll rani Imperatora sztyletem. Nie dlatego, że chce go zabić, lecz dlatego, że próbuje go zatrzymać, przerwać decyzję, która w jego oczach prowadzi w przepaść. A potem dzieje się rzecz jeszcze bardziej niezwykła. Oll sięga po to, czego miał nienawidzić i czego chciał się pozbyć po Enuncię. Używa jej, by zniszczyć wieżę i uciec. W jednej chwili staje się kimś więcej niż dezerterem. Staje się człowiekiem, który odrzucił Imperatora nie z pychy, lecz z przekonania, że Imperator myli się w sprawach fundamentalnych.

To jest sedno zapomnianej historii. Starcie dwóch wizji. Imperator jako uosobienie kontroli, planu i przyszłości liczonej w tysiącleciach. Ollanius jako uosobienie granicy, której nie powinno się przekraczać, nawet jeśli cel wydaje się szczytny. To pierwsza wielka różnica zdań o tym, jak obchodzić się ze Zgubnymi Mocami i ich narzędziami. Zniszczyć wszystko, co skażone, czy zachować, by kiedyś użyć przeciw większemu złu? Z czasem, gdy historia staje się Imperium, a Imperium staje się religią, taki epizod nie ma prawa przetrwać w znanej wersji dziejów. I rzeczywiście, im dalej w przyszłość, tym bardziej Ollanius rozmywa się w micie. Z jednej strony jest Ollanius Persson, Perpetual, który przewija się przez wydarzenia Herezji Horusa i jej finał.

Bibliografia:
- John French, „Mortis” (The Horus Heresy: Siege of Terra)
- Dan Abnett, „The End and the Death” (Volume II)
- Dan Abnett, „The End and the Death” (Volume III)